{"id":1007,"date":"2025-08-20T11:23:30","date_gmt":"2025-08-20T09:23:30","guid":{"rendered":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/?p=1007"},"modified":"2025-12-29T16:21:58","modified_gmt":"2025-12-29T15:21:58","slug":"ze-srodka-europy-weimar-miasto-romantykow-i-bauhausu","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/2025\/08\/20\/ze-srodka-europy-weimar-miasto-romantykow-i-bauhausu\/","title":{"rendered":"Ze \u015brodka Europy. Weimar, miasto romantyk\u00f3w i bauhausu"},"content":{"rendered":"

– We Wroc\u0142awiu macie r\u0119kopis \u201ePana Tadeusza\u201d, my w Weimarze postawili\u015bmy Mickiewiczowi naj\u0142adniejsze popiersie. Weimarski architekt Walter Gropius zapocz\u0105tkowa\u0142 u nas budow\u0119 bauhaus\u00f3w, wy podobne bauhausy macie na Wielkiej Wyspie – powiedzia\u0142a moja przewodniczka Silke Flack z Domu Goethego. \u00a0 \u00a0 \u00a0 \u00a0<\/b><\/p>\n

Miasto \u015bwiatowej klasy zabytk\u00f3w, 60 tysi\u0119czny Weimar, jest per\u0142\u0105 Turyngii, jednocze\u015bnie miastem, w kt\u00f3rym mo\u017cna si\u0119 zakocha\u0107. Tutaj w przepi\u0119knej scenerii przyrody usytuowanej nad rzek\u0105 Ilm ca\u0142e niemal \u017cycie sp\u0119dzi\u0142, \u017cyj\u0105c u boku bogatej Anny Amalii, bratanicy Fryderyka Wielkiego, Johann Goethe. Z podobnego mecenatu kulturalnego korzysta\u0142 w Weimarze tak\u017ce Friedrich Schiller. Domy tych dw\u00f3ch romantyk\u00f3w wpisane zosta\u0142y na List\u0119 \u015awiatowego Dziedzictwa UNESCO. Na 80 lecie urodzin Goethego przyby\u0142 do Weimaru m\u0142odziutki Adam Mickiewicz, kt\u00f3ry mi\u0119dzy 24-31 sierpnia 1829 roku by\u0142 codziennym go\u015bciem autora \u201eCierpie\u0144 m\u0142odego Wertera\u201d czy to w samym domu poety, czy podczas wieczor\u00f3w literackich organizowanych przez Ann\u0119 Amali\u0119. W Domu Johanna Goethego zachowa\u0142o si\u0119 600 list\u00f3w mi\u0142osnych, kt\u00f3re poeta pisa\u0142 by\u0142 do Charlotte von Stein b\u0105d\u017a 17 letniej Ulrike von Lavetzow.<\/div>\n
\"\"<\/a><\/div>\n
\n

Przepi\u0119kne realistyczne popiersie Adama Mickiewicza z litego br\u0105zu, osadzone na bia\u0142ym piaskowcu nad rzek\u0105 Ilm, stan\u0119\u0142o w czasach enerdowskich w 1956 roku, w rok po setnej rocznicy \u015bmierci wieszcza. Z owym faktem zapozna\u0142 mnie pan \u0141ukasz Traczyk, adiunkt warszawskiego Muzeum Literatury. Popiersie wykona\u0142 Gerhard Thieme. Podobno towarzysze enerdowscy zgodzili si\u0119 na miejsce postawienia popiersia na rzek\u0105 pod warunkiem, \u017ce artysta Thieme wykona popiersie innego romantyka Aleksandra Puszkina, chocia\u017c ten nigdy nie by\u0142\u00a0 w stolicy romantyzmu niemieckiego. Poeci poetami a tu zawita\u0107 trzeba koniecznie do Zamku Belwedere, nast\u0119pnie\u00a0 Zamku Miejskiego, Zamku Tiefurt, Zamku Ettersburg, wdepn\u0105\u0107\u00a0 do Pa\u0142acu Wdowiego (Wittumpalais), secesyjnego Haushausu Zapfla. We wspomnianych obiektach rozrzucone s\u0105 dzie\u0142a \u015bwiatowego malarstwa Leonarda da Vinci, Alberta Durera, Dominica Tiepolo, Petera Paula Rubensa, Antona van Dycka, Rembrandta van Rijna, Edwarda Muncha, Augusta Rodina, Jacopa Tintoretto…G\u0142owa boli.<\/p>\n<\/div>\n

\"\"<\/a><\/div>\n
No i teraz Bauhaus, niby niepozorny Dom Handlowy Haus am Horn (Dom na Rogu).\u00a0 Pocz\u0105tek niemieckiej moderny,\u00a0 Niemieckiej Szko\u0142y Architektury za\u0142o\u017conej przez Waltera Gropiusa po\u0142\u0105czonej przez niego samego w 1919 roku ze Szko\u0142\u0105 Rzemios\u0142a Artystycznego, z czego powsta\u0142a Akademia Sztuk Pi\u0119knych. Por\u00f3wnujemy w my\u015blach tutejsze bauhausy z budownictwem u\u017cytkowym dla rodzin w naszym mie\u015bcie. Przecie\u017c jest to to samo – razem z mieszkalnictwem, jak to dzi\u015b kolokwialnie m\u00f3wimy, miejsca do wypoczynku, przedszkole, szko\u0142a, ziele\u0144.<\/div>\n
\"\"<\/a><\/div>\n
Zanim p\u00f3jd\u0119 na przepyszne weimarskie par\u00f3wki z tutejsz\u0105 musztard\u0105, kt\u00f3rej nigdzie indziej nie dostaniecie, odpoczn\u0119 troch\u0119 na \u0142aweczkach wielkiego 60 hektarowego<\/div>\n
parku z 90 tysi\u0105cami drzew i krzew\u00f3w. P\u00f3jd\u0119 jeszcze pos\u0142ucha\u0107 granej w plenerze muzyki Johanna Sebastiana Bacha (kt\u00f3ry d\u0142u\u017cej mieszka\u0142 w Weimarze) w ramach trwaj\u0105cego od czerwca do ko\u0144ca wrze\u015bnia Weimarskiego Lata.<\/div>\n
<\/div>\n
Engelbert Mi\u015b<\/b><\/div>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

– We Wroc\u0142awiu macie r\u0119kopis \u201ePana Tadeusza\u201d, my w Weimarze postawili\u015bmy Mickiewiczowi naj\u0142adniejsze popiersie. Weimarski architekt Walter Gropius zapocz\u0105tkowa\u0142 u nas budow\u0119 bauhaus\u00f3w, wy podobne bauhausy macie na Wielkiej Wyspie …<\/span> Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1012,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,10,35,22],"tags":[],"class_list":["post-1007","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-kultura","category-mis-engelbert","category-niemcy"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1007","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1007"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1007\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1015,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1007\/revisions\/1015"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1012"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1007"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1007"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1007"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}