{"id":1161,"date":"2025-10-03T11:42:22","date_gmt":"2025-10-03T09:42:22","guid":{"rendered":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/?p=1161"},"modified":"2025-12-28T17:10:30","modified_gmt":"2025-12-28T16:10:30","slug":"42-spacer-historyczno-krajoznawczy-2025-bitwa-o-monte-cassino","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/2025\/10\/03\/42-spacer-historyczno-krajoznawczy-2025-bitwa-o-monte-cassino\/","title":{"rendered":"42. spacer historyczno-krajoznawczy 2025 \u2013 bitwa o Monte Cassino"},"content":{"rendered":"

Sierpniowy spacer historyczno-krajoznawczy zorganizowany przez Muzeum Karkonoskie i Regionaln\u0105 Pracowni\u0119 Krajoznawcz\u0105 Karkonoszy dzia\u0142aj\u0105c\u0105 przy Oddziale PTTK \u201eSudety Zachodnie\u201d w Jeleniej G\u00f3rze po\u015bwi\u0119cony by\u0142 przypomnieniu heroicznej walki \u017co\u0142nierza polskiego w bitwie o Monte Casino.<\/span><\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a>

Foto: Krzysztof T\u0119cza<\/p><\/div>\n

Uczestnicy spaceru zapoznali si\u0119 z przygotowanymi w Muzeum Historii i Militari\u00f3w (Oddzia\u0142 Muzeum Karkonoskiego) wystawami \u201eMonte Cassino 1944. Trudna droga do wolno\u015bci\u201d i \u201ePolki kierowcy. Pomocnicza s\u0142u\u017cba kobiet 2 korpusu polskiego z Rosji do W\u0142och\u201d. Ca\u0142o\u015b\u0107 om\u00f3wi\u0142 kurator wystawy pan Wojciech Szczerepa. <\/span><\/p>\n

Je\u015bli chodzi o bitw\u0119 pod Monte Cassino to tak naprawd\u0119 by\u0142a to bitwa o Rzym. Bez zdobycia umocnionych pozycji niemieckich na Monte Cassino wojska alianckie nie mog\u0142y ruszy\u0107 na stolic\u0119 W\u0142och. Pocz\u0105tkowe ataki pokaza\u0142y jak trudne b\u0119dzie zdobycie tego obiektu wchodz\u0105cego w sk\u0142ad fortyfikacji Linii Gustawa.<\/span><\/p>\n

Po pierwszych niepowodzeniach podj\u0119to decyzj\u0119 o generalnym ataku wszystkich wojsk. \u017bo\u0142nierzom 2. Korpusu Polskiego pod dow\u00f3dztwem gen. W\u0142adys\u0142awa Andersa przypad\u0142o zadanie zdobycia klasztoru na Monte Cassino, najbardziej po\u017c\u0105danego celu tamtych walk. Po pierwszych nieudanych atakach dokonano bombardowania klasztoru co pozwoli\u0142o wojsku przypu\u015bci\u0107 ko\u0144cowe uderzenie zako\u0144czone zdobyciem wzg\u00f3rza i klasztoru.<\/span><\/p>\n

Bohaterska walka \u017co\u0142nierzy polskich pozwoli\u0142a na wyzwolenie Rzymu w dwa tygodnie p\u00f3\u017aniej przez wojska alianckie.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli chodzi o nasze wojsko to ponios\u0142o one ogromne straty. Zgin\u0119\u0142o w sumie ponad tysi\u0105c \u017co\u0142nierzy a prawie trzy tysi\u0105ce zosta\u0142o rannych.<\/span><\/p>\n

18 maja 1944 roku podczas uroczystej akademii zwyci\u0119zc\u00f3w wykonano po raz pierwszy pie\u015b\u0144 Feliksa Konarskiego i Alfreda Sch<\/span>\u00fc<\/span>tza \u201eCzerwone maki na Monte Cassino\u201d napisanej w nocy z 17 na 18 maja 1944 roku, jeszcze w czasie trwania walk. <\/span><\/span><\/p>\n

Ze wzgl\u0119du na skutki bitwy o Monte Cassino historycy por\u00f3wnuj\u0105 j\u0105 z bitw\u0105 pod Lipskiem w 1813 roku i uwa\u017caj\u0105 j\u0105 za \u201eBitw\u0119 narod\u00f3w II wojny \u015bwiatowej\u201d.<\/span><\/p>\n

Przebieg bitwy o Monte Cassino opisa\u0142 w swoich ksi\u0105\u017ckach korespondent wojenny Melchior Wa\u0144kowicz, kt\u00f3ry by\u0142 obserwatorem tocz\u0105cych si\u0119 walk.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli chodzi o drug\u0105 wystaw\u0119 Wojciech Szczerepa przybli\u017cy\u0142 nam dzia\u0142alno\u015b\u0107 kobiet w wojsku polskim. Generalnie umniejsza si\u0119 ich udzia\u0142 w wojnie co nie jest do ko\u0144ca s\u0142uszne. To w\u0142a\u015bnie one obs\u0142ugiwa\u0142y niemal wszystkie s\u0142u\u017cby pomocnicze. To one by\u0142y kierowcami, mechanikami samochodowymi, to one by\u0142y sanitariuszkami czy pracowa\u0142y w \u0142\u0105czno\u015bci i w zaopatrzeniu. Dzi\u0119ki ich zaanga\u017cowaniu by\u0142o mo\u017cliwe dzia\u0142anie g\u0142\u00f3wnej armii. Jedynym docenieniem ich pracy by\u0142o awansowanie do stopnia genera\u0142a jednej z nich. <\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>

Foto: Krzysztof T\u0119cza<\/p><\/div>\n

W drugiej cz\u0119\u015bci spaceru poprowadzi\u0142em ch\u0119tnych na Wzg\u00f3rze Zamkowe gdzie odwiedzili\u015bmy pa\u0142ac Paulinum. Sam obiekt si\u0119gaj\u0105cy histori\u0105 XVII wieku kiedy to osiedlili si\u0119 tu przybyli do Jeleniej G\u00f3ry jezuici zawdzi\u0119cza swoj\u0105 nazw\u0119 w\u0142a\u015bnie od nich. Nas jednak interesowa\u0142 okres po II wojnie \u015bwiatowej kiedy to w obiekcie urz\u0105dzono jedn\u0105 z najwi\u0119kszych na Dolnym \u015al\u0105sku sk\u0142adnic muzealnych kierowan\u0105 przez Barbar\u0119 Tyszkiewicz, matk\u0119 aktorki Beaty Tyszkiewicz. <\/span><\/p>\n

\"\"<\/a>

Foto: Krzysztof T\u0119cza<\/p><\/div>\n

Po 1952 roku obiekt przej\u0119\u0142o wojsko urz\u0105dzaj\u0105c w nim kasyno wojskowe. Si\u0142\u0105 rzeczy pa\u0142ac nie by\u0142 og\u00f3lnie dost\u0119pny. Chocia\u017c w p\u00f3\u017aniejszym okresie pozwalano na korzystanie z niego przez mieszka\u0144c\u00f3w Jeleniej G\u00f3ry. To w\u0142a\u015bnie wtedy mieli\u015bmy mo\u017cliwo\u015b\u0107 poznawania teren\u00f3w otaczaj\u0105cego go parku. Je\u015bli chodzi o tajemnicze miejsca w parku to zawsze nasz\u0105 wyobra\u017ani\u0119 rozpala\u0142a na po\u0142y sztuczna grota ukryta na wzg\u00f3rzu przed pa\u0142acem. W ostatnich latach miejscem tym opiekowa\u0142a si\u0119 siostra Ewa Cyganek. Po jej \u015bmierci obiekt pozostaje zamkni\u0119ty a klucze do\u0144 s\u0105 w posiadaniu pracownik\u00f3w recepcji w hotelu.<\/span><\/p>\n

Je\u015bli chodzi o sam pa\u0142ac to najciekawsz\u0105 komnat\u0105 jest Sala Gda\u0144ska z pi\u0119knymi meblami. Tam te\u017c znajduje si\u0119 przej\u015bcie do ni\u017cszej kondygnacji jeszcze do niedawna ukryte za szaf\u0105. <\/span><\/p>\n

Dzisiejszy spacer by\u0142 pretekstem do w\u0142\u0105czenia si\u0119 jego uczestnikom ze swoimi wspomnieniami z dzieci\u0144stwa kiedy to wykorzystywali tereny wojskowe do zabawy. Jak takie zabawy si\u0119 ko\u0144czy\u0142y nie b\u0119d\u0119 wspomina\u0142 gdy\u017c sam w takowych uczestniczy\u0142em i niejednokrotnie przy\u0142apany przez \u017co\u0142nierza jeszcze do dzisiaj czuj\u0119 b\u00f3l ucha za kt\u00f3re trzymaj\u0105c mnie odprowadza\u0142 do rodzic\u00f3w.<\/span><\/p>\n

Krzysztof T\u0119cza<\/span><\/strong><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Sierpniowy spacer historyczno-krajoznawczy zorganizowany przez Muzeum Karkonoskie i Regionaln\u0105 Pracowni\u0119 Krajoznawcz\u0105 Karkonoszy dzia\u0142aj\u0105c\u0105 przy Oddziale PTTK \u201eSudety Zachodnie\u201d w Jeleniej G\u00f3rze po\u015bwi\u0119cony by\u0142 przypomnieniu heroicznej walki \u017co\u0142nierza polskiego w bitwie …<\/span> Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1163,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,22,8,36,12],"tags":[],"class_list":["post-1161","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-niemcy","category-polityka","category-tecza-krzysztof","category-turystyka"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1161","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=1161"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1161\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1165,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/1161\/revisions\/1165"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/1163"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=1161"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=1161"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=1161"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}