{"id":3394,"date":"2026-08-31T15:48:24","date_gmt":"2026-08-31T13:48:24","guid":{"rendered":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/?p=3394"},"modified":"2026-08-31T16:02:36","modified_gmt":"2026-08-31T14:02:36","slug":"profesor-w-drodze-po-marzenia","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/2026\/08\/31\/profesor-w-drodze-po-marzenia\/","title":{"rendered":"Profesor \u2013 w drodze po marzenia"},"content":{"rendered":"

PIOTR GARBACZEWSKI \u2013 <\/b><\/span>profesor belwederski, by\u0142y dyrektor Instytutu Fizyki Uniwersytetu Opolskiego, rodowity Opolanin zamieszka\u0142y od matury we Wroc\u0142awiu, kiedy pytam go o wa\u017cne zdarzenia, czasem punkty zwrotne w jego \u017cyciu zawodowym i osobistym, stwierdza:<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

– Z<\/span> perspektywy lat dostrzegam, \u017ce pozornie losowy ci\u0105g zdarze\u0144, z kt\u00f3rych ka\u017cde mog\u0142o przynie\u015b\u0107 ma\u0142o przewidywaln\u0105 zmian\u0119 ca\u0142ej mojej przysz\u0142o\u015bci, skrywa\u0142 pewien porz\u0105dek \u2013 wyrazisty \u015blad m\u0142odzie\u0144czego marzenia. Realia procesu stawania si\u0119 naukowcem wymagaj\u0105 pokonania wielu przeszk\u00f3d, a przede wszystkim poznania i pokonania w\u0142asnych ogranicze\u0144 i przekonania mentor\u00f3w szkolnych, a nast\u0119pnie uniwersyteckich, \u017ce na naukowca si\u0119 nadaj\u0119. Moja \u017cona Ewa niegdy\u015b zauwa\u017cy\u0142a, \u017ce w pracach do\u015bwiadczalnych (g\u0142ownie na u\u017cytek domowy), nie zawsze si\u0119 sprawdzam, ale jestem specjalist\u0105 od nietypowych rozwi\u0105za\u0144, na kt\u00f3re czasem trudno wpa\u015b\u0107 ortodoksyjnym praktykom -.<\/i><\/span><\/span><\/p>\n

Pochodzi z rodziny bez inteligenckich tradycji, w kt\u00f3rej jednak samokszta\u0142cenie rodzic\u00f3w i kszta\u0142cenie dzieci by\u0142y uwa\u017cane za konieczno\u015b\u0107. By\u0142 dzieckiem zdolnym oraz wszechstronnym, wiedz\u0119 przyswaja\u0142 szybko. Muzyka go\u015bci\u0142a na powa\u017cnie w jego m\u0142odzie\u0144czym etapie, gra\u0142 na wiolonczeli, epizodycznie \u015bpiewa\u0142 w ch\u0142opi\u0119cym ch\u00f3rze <\/span>Kajdasza (na opolskiej delegacji).<\/i><\/span> <\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Za\u015b jego mentorem sta\u0142 si\u0119 nauczyciel fizyki, repatriant z Drohobycza, wiekowy ju\u017c <\/span>profesor Kmicikiewicz<\/i><\/span>, podczas <\/span> <\/i>nauki w XI Liceum Og\u00f3lnokszta\u0142c\u0105cym, dzi\u015b I LO w Opolu.<\/span> – <\/i><\/span> Nasze rozmowy by\u0142y podbudowane emocjami, by\u0142 to rodzaj romantycznej przygody, zal\u0105\u017cek tego, co nazywa si\u0119 pasj\u0105 poznawania \u015bwiata. Wzi\u0105\u0142em udzia\u0142 w olimpiadzie fizycznej, rozwi\u0105za\u0142em zadania i zakwalifikowa\u0142em si\u0119 do szczebla regionalnego. Odkry\u0142em – uczeni s\u0105 lud\u017ami. I sta\u0142o si\u0119. Zwyci\u0119\u017cy\u0142a ciekawo\u015b\u0107 odkrywania czego\u015b nowego, wizja przygody. Szko\u0142a muzyczna i wiolonczela musia\u0142y zej\u015b\u0107 na drugi plan. Zosta\u0142em studentem fizyki Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego. A na fizyk\u0119 sz\u0142o si\u0119 po to, \u017ceby zrozumie\u0107 \u015bwiat i mo\u017ce nawet odkrywa\u0107 -. <\/i><\/span><\/span><\/p>\n

Okaza\u0142o si\u0119, \u017ce z marszu \u201eprochu nie wymy\u015blisz\u201d i przysz\u0142o pokonywanie trudno\u015bci. Fizyka do\u015bwiadczalna nie sta\u0142a si\u0119 ju\u017c pasj\u0105. Na trzecim roku studi\u00f3w nasta\u0142 wyb\u00f3r specjalizacji i sta\u0142a si\u0119 ni\u0105 fizyka teoretyczna – podparta niebanaln\u0105 matematyk\u0105, sztuka tworzenia modeli (teoria!) zjawisk fizycznych. Pytam Pana Profesora o szczeg\u00f3\u0142y.<\/span><\/span><\/p>\n

– <\/span> Na przyk\u0142ad ruchy planet, stabilno\u015b\u0107 Uk\u0142adu S\u0142onecznego, znacznie szerzej \u2013 zrozumienie funkcjonowania \u015bwiata. Czy powszechna jest powtarzalno\u015b\u0107 zjawisk, przyk\u0142adowo: cykle Ksi\u0119\u017cyca, za\u0107mienia, koniunkcje planet, istota misji kosmicznych –<\/i><\/span>.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

R\u00f3wnolegle w \u017cyciu <\/span>Piotra Garbaczewskiego <\/b><\/span>pojawi\u0142a si\u0119 druga, r\u00f3wnie wa\u017cna, co fizyka sfera \u017cycia – wspinaczka wysokog\u00f3rska. W Akademickim Centrum Kultury Pa\u0142acyk we Wroc\u0142awiu organizowano kurs dla groto\u0142az\u00f3w. Poszed\u0142, a tam spotka\u0142 <\/span> <\/b>Jacka Kolbuszewskiego<\/b><\/i><\/span> p\u00f3\u017aniejszego profesora, wybitnego polskiego literaturoznawc\u0119, znanego pasjonata g\u00f3r i eksploratora Tatr. W ramach \u0107wicze\u0144 odby\u0142 si\u0119 wyjazd do Jury Krakowsko-Cz\u0119stochowskiej. – <\/span>Pami\u0119tam –<\/i><\/span> dopowiada z u\u015bmiechem \u2013 g\u00f3rniczy <\/span>kask z miejscem na karbidow\u0105 lampk\u0119 czo\u0142ow\u0105. Sprz\u0119t posiadali\u015bmy z tzw. demobilu. By\u0142y zwyk\u0142e pionierki – obuwie znane dzi\u015b z opowiada\u0144 starszych Polak\u00f3w. Odzie\u017c na wariackich papierach. Na obozie wakacyjnym w Ko\u015bcielisku chodzili\u015bmy g\u0142ownie po znakowanych szlakach. Ale skalne pi\u0119kno g\u00f3r – odkrycie Tatr to by\u0142o to! Impuls, marzenie i kurs wspinaczkowy na Politechnice Wroc\u0142awskiej. Liczy\u0142a si\u0119 og\u00f3lna sprawno\u015b\u0107, a kiedy si\u0119 jest m\u0142odym, to wszystko mo\u017cliwe nieprawda\u017c -. <\/i><\/span>Tam <\/span>Piotr Garbaczewski <\/b><\/span>poznaje <\/span> Aleksandra Lwowa i Krzysztofa Wielickiego. <\/b><\/span>W ramach \u0107wicze\u0144 kursowych w G\u00f3rach Sokolich tworz\u0105 si\u0119 samoistne zespo\u0142y wspinaczkowe. Zdarza\u0142o si\u0119 odpadanie na przewieszkach z g\u00f3rn\u0105 asekuracj\u0105, ale sprawno\u015b\u0107 fizyczna i umiej\u0119tno\u015bci techniczne (wspinaczkowe) szybko ros\u0142y. Tak zdobywa si\u0119 do\u015bwiadczenie. Od pierwszej (1970) wyprawy na Sokoliki, biwak\u00f3w w legendarnym kolebie pod Krzyw\u0105, szybko przenosi si\u0119 w Tatry. W latach 1971-74 pokonuje szereg trudnych dr\u00f3g, pr\u00f3ba zim\u0105 1973 r. na filarze Mi\u0119guszowieckiego Szczytu, a w lutym 1974 ju\u017c legendarna w\u00f3wczas \u201eHokejka\u201d na zachodniej \u015bcianie \u0141omnicy. Kilka dr\u00f3g na Kazalnicy Mi\u0119guszowickiej i Kaukaz (z Elbrusem jako wisienk\u0105 na wyprawowym torcie).<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

– <\/span>G\u00f3ry ani Ci\u0119 nienawidz\u0105, ani nie kochaj\u0105, s\u0105 po prostu niebezpieczne – <\/i><\/span>jednoznacznie stawia tutaj kropk\u0119. A wielokrotny partner wspinaczkowy Alek Lwow, wysnu\u0142 z g\u00f3rskich do\u015bwiadcze\u0144 tytu\u0142 swojej ksi\u0105\u017cki \u201eZwyci\u0119\u017cy\u0107 znaczy prze\u017cy\u0107\u201d.<\/span><\/span><\/p>\n

Koniec studi\u00f3w, zostaje przyj\u0119ty na studia doktoranckie. Zajmuje si\u0119 tzw. teori\u0105 pola pod kierunkiem <\/span>profesora <\/b><\/span>Jana<\/b><\/i><\/span> <\/b>Rzewuskiego. <\/b><\/i><\/span> Ko\u0144czy je<\/span> <\/b><\/i>w<\/span> trzy lata, p\u00f3\u017aniej doktorat i propozycja pracy w Instytucie Fizyki Teoretycznej Uniwersytetu Wroc\u0142awskiego. Pierwsze spotkanie w nowej roli (adiunkt) ze studentami. M\u0142ody pracownik prowadzi \u0107wiczenia, trafia mu si\u0119 pierwszy wyk\u0142ad. – <\/span>Trema zawsze istnieje<\/i><\/span> \u2013 m\u00f3wi.<\/span><\/span><\/p>\n

<\/i> Kiedy pytam o sfer\u0119 marze\u0144 prywatnych o\u017cywia si\u0119 wspominaj\u0105c pierwsze spotkanie z<\/span> Ew\u0105. <\/b><\/span>Gra\u0142em w studenckim zespole muzycznym na wiolonczeli oczywi\u015bcie i brakowa\u0142o kogo\u015b od fortepianu. Przysz\u0142a ona, bardzo \u0142adna dziewczyna, troch\u0119 nie\u015bmia\u0142a, nawet stremowana pierwszoroczniaczka z psychologii Profesor u\u015bmiecha si\u0119 lekko \u2013<\/span> si\u0142a przyci\u0105gania, narastaj\u0105ca. Spotykali\u015bmy si\u0119 w Herbowej w Rynku i trzymali\u015bmy si\u0119 za r\u0105czki. Zaprosi\u0142em j\u0105 na p\u00f3\u0142metek jednego z m\u0142odszych rocznik\u00f3w fizyki i ta\u0144czyli\u015bmy, ta\u0144czyli\u015bmy, a p\u00f3\u017aniej odprowadzaj\u0105c do taks\u00f3wki po raz pierwszy poca\u0142owa\u0142em j\u0105 w policzek. Byli\u015bmy coraz bardziej razem. Przychodzi\u0142em do jej domu rodzinnego na herbat\u0119 z samowaru. I tak przez cztery lata. Co wa\u017cne, a z mojej strony w\u00f3wczas lekkomy\u015blnie, w 1973 roku zaprosi\u0142em Ew\u0119 na obozowisko taternik\u00f3w na Hali G\u0105sienicowej i \u201ezaci\u0105gn\u0105\u0142em\u201d j\u0105 (przesz\u0142a ca\u0142\u0105) na Orl\u0105 Per\u0107, mimo \u017ce wcze\u015bniej nie by\u0142a nigdy w Tatrach. To by\u0142o po\u015bwi\u0119cenie dla przysz\u0142ego m\u0119\u017ca. A ja chcia\u0142em jej tylko pokaza\u0107 pi\u0119kno g\u00f3r, \u201efruwaj\u0105c\u201d po \u0142a\u0144cuchach. Ewa z wykszta\u0142cenia jest psychologiem i cz\u0119sto w okresie przed ma\u0142\u017ce\u0144skim przeprowadza\u0142a na mnie (kr\u00f3lik do\u015bwiadczalny) rozmaite studenckie testy z tej dziedziny. Chyba wypad\u0142y dobrze, bo obchodzili\u015bmy w ubieg\u0142ym roku p\u00f3\u0142 wieku bycia razem. Taki by\u0142, niekoniecznie oczywisty, bezpo\u015bredni skutek nauki gry na wiolonczeli w opolskiej szkole muzycznej (nie zapominaj\u0105c o Liceum Muzycznym Ewy).<\/i><\/span><\/span><\/p>\n

Jak ka\u017cda g\u0142owa rodziny tak\u017ce i Pan Profesor posiada swoje domowe specjalno\u015bci. Jest ich kilka, a najwa\u017cniejsza to lepienie malutkich uszek wigilijnych – ponad 300 sztuk w przed\u015bwi\u0105tecznej sesji. Sprz\u0105tanie te\u017c nie jest mu ca\u0142kiem obce. – <\/span>Staram si\u0119. Kulinaria to raczej \u015bniadania i kolacje, bo z obiad\u00f3w jestem s\u0142aby, chyba \u017ce \u201egotowce\u201d \u2013 <\/i><\/span>informuje.<\/span><\/span><\/p>\n

W 1998 roku Prezydent Aleksander Kwa\u015bniewski wr\u0119czy\u0142 <\/span>Piotrowi Garbaczewskiemu <\/b><\/span>nominacj\u0119 – tytu\u0142 profesora nauk fizycznych <\/span> – To zmienia status, ale w nauce to naturalny cel \u2013 <\/i><\/span>dodaje<\/span>.<\/i><\/span><\/span><\/p>\n

Pytam Pana Profesora o przyjaci\u00f3\u0142 i spotkania po latach. – <\/span>Warte wzmianki jest symboliczne trwanie przyja\u017ani studenckich, co miesi\u0119czne (rotacyjne) spotkania pi\u0105tki bryd\u017cyst\u00f3w, trzech koleg\u00f3w i dwie kole\u017canki, wszyscy zwi\u0105zani z rocznikiem Fizycy-1971. A jedno incydentalne spotkanie odby\u0142o si\u0119 niedawno, po 52 latach. Na Kaszubach, przed koncertem \u201epie\u015bni staro-harcerskich\u201d spotka\u0142em si\u0119 z <\/i><\/span>Wojciechem Jaroci\u0144skim,\u00a0<\/b><\/i><\/span><\/span>z kt\u00f3rym w lutym 1974 roku pokonali\u015bmy zachodni\u0105 \u015bcian\u0119 \u0141omnicy (pierwsze polskie przej\u015bcie zimowe \u201eHokejki\u201d). M\u0119skie wspomnienie. <\/i><\/span>Wolna Grupa Bukowina<\/u><\/i><\/span>, kt\u00f3rej Wojtek ju\u017c wtedy by\u0142 gitarzyst\u0105 i solist\u0105 nale\u017cy do wyj\u0105tkowych zespo\u0142\u00f3w na polskiej scenie muzycznej. Powiem Pani, takie mam w\u0142a\u015bnie pozanaukowe znajomo\u015bci, od \u201ekrainy \u0142agodno\u015bci\u201d, przez trudne chwile na \u0141omnicy, do pe\u0142nej grozy himalaizmu (Alek Lwow, Krzysztof Wielicki). <\/i><\/span><\/span><\/p>\n

Dzi\u0119kuj\u0119 za spotkanie i \u017cycz\u0119 realizacji dalszych marze\u0144
\n<\/span><\/span> Aleksandra Dankowiakowska\u2013Korman
\n<\/b><\/span><\/span> sierpie\u0144 2026 r.<\/span><\/span><\/p>\n

Zdj\u0119cia z archiwum prywatnego Profesora.<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

PIOTR GARBACZEWSKI \u2013 profesor belwederski, by\u0142y dyrektor Instytutu Fizyki Uniwersytetu Opolskiego, rodowity Opolanin zamieszka\u0142y od matury we Wroc\u0142awiu, kiedy pytam go o wa\u017cne zdarzenia, czasem punkty zwrotne w jego \u017cyciu …<\/span> Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3396,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[30],"tags":[],"class_list":["post-3394","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-dankowiakowska-korman-aleksandra"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3394","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3394"}],"version-history":[{"count":6,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3394\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3404,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3394\/revisions\/3404"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3396"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3394"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3394"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3394"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}