{"id":3517,"date":"2026-09-15T11:51:14","date_gmt":"2026-09-15T09:51:14","guid":{"rendered":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/?p=3517"},"modified":"2026-09-15T13:57:40","modified_gmt":"2026-09-15T11:57:40","slug":"w-holdzie-ofiarom-rezimow-totalitarnych-wroclaw-golgota-wschodu-13-wrzesnia-2026-r","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/2026\/09\/15\/w-holdzie-ofiarom-rezimow-totalitarnych-wroclaw-golgota-wschodu-13-wrzesnia-2026-r\/","title":{"rendered":"W ho\u0142dzie ofiarom re\u017cim\u00f3w totalitarnych. Wroc\u0142aw \u2013 Golgota Wschodu, 13 wrze\u015bnia 2026 r."},"content":{"rendered":"

W niedzielne przedpo\u0142udnie, 13 wrze\u015bnia 2026 roku, o godz. 10:30 w Sanktuarium Golgoty Wschodu we Wroc\u0142awiu przy ul. Wittiga nr 10 odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 o du\u017cym znaczeniu patriotycznym, inauguruj\u0105ca obchody \u015awiatowego Dnia Sybiraka we Wroc\u0142awiu. Zosta\u0142a odprawiona uroczysta Msza \u015bwi\u0119ta <\/span>\u201ew intencji ofiar re\u017cim\u00f3w totalitarnych oraz intencji Najja\u015bniejszej Rzeczypospolitej, umi\u0142owanej Ojczyzny naszej \u2013 Polski<\/i><\/span>\u201d. Po mszy zosta\u0142 odczytany Apel Pami\u0119ci i oddano ho\u0142d przy \u015bcianie pami\u0119ci w Panteonie Pami\u0119ci Golgoty Wschodu.<\/span><\/span><\/strong><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W nocy z 23 na 24 sierpnia 1939 roku w Moskwie podpisano uk\u0142ad mi\u0119dzy III Rzesz\u0105 Niemieck\u0105 a Zwi\u0105zkiem Socjalistycznych Republik Radzieckich, znany jako pakt Ribbentrop-Mo\u0142otow (lub Hitler-Stalin). Oficjalnie by\u0142 to pakt o nieagresji, ale jego tajny protok\u00f3\u0142 dodatkowy stanowi\u0142 faktycznie plan rozbioru Europy \u015arodkowo-Wschodniej. Dokument zak\u0142ada\u0142 podzia\u0142 wp\u0142yw\u00f3w i granic w regionie, obejmuj\u0105c Polsk\u0119, Litw\u0119, \u0141otw\u0119, Estoni\u0119, Finlandi\u0119 i Rumuni\u0119. <\/span><\/span><\/p>\n

Podpisany pakt, to cyniczny sojusz dw\u00f3ch totalitaryzm\u00f3w, kt\u00f3ry stanowi\u0142 zapowied\u017a ludob\u00f3jczej polityki w stosunku do narod\u00f3w Europy \u015arodkowo-Wschodniej. Otworzy\u0142 drog\u0119 do tragedii II wojny \u015bwiatowej i jej nast\u0119pstw: masowych deportacji i represji, oboz\u00f3w koncentracyjnych i oboz\u00f3w pracy przymusowej, Gu\u0142ag\u00f3w \u2013 radzieckich przymusowych oboz\u00f3w pracy, kt\u00f3re sta\u0142y si\u0119 symbolem sowieckiego terroru, Holokaustu \u2013 to zaplanowane i przeprowadzone przez nazistowskie Niemcy ludob\u00f3jstwo ok. 6 milion\u00f3w europejskich \u017byd\u00f3w w czasie wojny. Po zako\u0144czeniu II wojny \u015bwiatowej, d\u0142ugich lat zimnej wojny i dalszego zniewolenia wielu spo\u0142ecze\u0144stw Europy \u015arodkowo-Wschodniej. <\/span><\/span><\/p>\n

Na Zachodzie pakt ten zajmuje miejsce marginalne, a przecie\u017c przes\u0105dzi\u0142 o przebiegu historii Europy. Dlatego stale trzeba przypomina\u0107 skutki porozumienia Hitler-Stalin, dla znacznej cz\u0119\u015bci Europy odczuwalne do dzi\u015b. Tym bardziej, \u017ce ponad cztery lata temu Rosja dokona\u0142a inwazji na Ukrain\u0119 i za wschodni\u0105 granic\u0105 Polski toczy si\u0119 wojna, kt\u00f3rej szybkiego zako\u0144czenia nie wida\u0107. <\/span><\/span><\/p>\n

Takie uroczysto\u015bci, jak ta we Wroc\u0142awiu, zwracaj\u0105 uwag\u0119 na konieczno\u015b\u0107 podtrzymywania w pami\u0119ci zbrodniczych konsekwencji dzia\u0142ania re\u017cim\u00f3w totalitarnych. Zachowania pami\u0119ci o ofiarach masowych deportacji i eksterminacji oraz zbrodni pope\u0142nionych przez oba re\u017cimy. To tak\u017ce okazja do refleksji nad histori\u0105 oraz upami\u0119tnienia tych, kt\u00f3rzy cierpieli i zgin\u0119li z r\u0105k oprawc\u00f3w totalitarnych system\u00f3w. <\/span><\/span><\/p>\n

Na zaproszenie proboszcza parafii pw. Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny Matki Pocieszenia i Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w Oddzia\u0142u Wroc\u0142aw oraz Stowarzyszenia Pami\u0119ci Zes\u0142a\u0144c\u00f3w Sybiru we Wroc\u0142awiu do Sanktuarium Golgoty Wschodu przybyli licznie kombatanci i osoby represjonowane, przedstawiciele instytucji i organizacji, wojska i innych s\u0142u\u017cb mundurowych oraz wroc\u0142awskich szk\u00f3\u0142. W tym szczeg\u00f3lnym wydarzeniu wzi\u0119\u0142o udzia\u0142 tak\u017ce wiele os\u00f3b, kt\u00f3re z pobudek religijnych chcia\u0142y uczestniczy\u0107 w uroczysto\u015bci. <\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Zgromadzonych z \u017cyczliwo\u015bci\u0105 powita\u0142 o. Witold Baran CSsR, kustosz wroc\u0142awskiej Golgoty Wschodu, a jednocze\u015bnie proboszcz parafii NMP Matki Pocieszenia. Przypomnia\u0142 o tragicznych wydarzeniach dla Polski z 1 i 17 wrze\u015bniu 1939 roku<\/span>. [\u2026] trzeba zatrzyma\u0107 si\u0119 nad tymi trudnymi wspomnieniami historii naszego narodu, nad rokiem 1939. [\u2026] Dzisiaj tu w Sanktuarium Golgoty Wschodu gromadzimy si\u0119 jako ludzie kochaj\u0105cy Boga i Ojczyzn\u0119. Nie tylko po to by wspomina\u0107 te tragiczne wydarzenia, ale tak\u017ce po to by modli\u0107 si\u0119 o wolno\u015b\u0107 i pomy\u015blno\u015b<\/i><\/span><\/span><\/p>\n

naszej umi\u0142owanej Ojczyzny Najja\u015bniejszej Rzeczypospolitej. [\u2026] Dzisiaj coraz cz\u0119\u015bciej padaj\u0105 pytania po co pami\u0119ta\u0107, przecie\u017c to dawno by\u0142o, jaki\u017c to ma wp\u0142yw na nasz\u0105 codzienno\u015b\u0107. Trzeba nam pami\u0119ta\u0107, bo je\u015bli nie b\u0119dziemy pami\u0119ta\u0107 o przesz\u0142o\u015bci, to tak naprawd\u0119 tracimy \u015bwiadomo\u015b\u0107 tego kim jeste\u015bmy i na czym wyrastamy. To stracimy \u015bwiadomo\u015b\u0107 tej naszej g\u0142\u0119bokiej narodowej to\u017csamo\u015bci, tego, \u017ce Polska to nie byle kto. [\u2026] –<\/i><\/span> m\u00f3wi\u0142 proboszcz o. Witold Baran.<\/span><\/span><\/p>\n

O. Witold Baran w swoich p\u00f3\u017aniejszych wyst\u0105pieniach podkre\u015bli\u0142, \u017ce Sanktuarium Golgoty Wschodu od 32 lat nadaje parafii wyra\u017any rys patriotyczny. Przywo\u0142a\u0142 proboszcza \u015bp. Ojca Stanis\u0142awa Golca, kt\u00f3ry wraz z parafianami, zainicjowa\u0142 rozpowszechnienie kultu Maryjnego, rozpoczynaj\u0105c od budowy Groty Maryjnej, dla godnego przyj\u0119cia w 1994 roku kopii obrazu Matki Bo\u017cej Cz\u0119stochowskiej \u2013 Kr\u00f3lowej Polski. Dla pog\u0142\u0119bienia wiary po\u0142\u0105czonej u Polak\u00f3w zawsze z patriotyzmem i umi\u0142owaniem wolno\u015bci, w murze tworz\u0105cym ca\u0142o\u015b\u0107 z grot\u0105 ju\u017c w 1994 roku usytuowano wn\u0119k\u0119 kryj\u0105c\u0105 szcz\u0105tki mundur\u00f3w i pas\u00f3w pomordowanych w 1940 roku polskich policjant\u00f3w, osadzonych przez s\u0142u\u017cby NKWD w obozie Miednoje. <\/span><\/span><\/p>\n

Kap\u0142anem koncelebruj\u0105cym Eucharysti\u0119 i g\u0142osz\u0105cym S\u0142owo Bo\u017ce by\u0142 ks. kan. dr Adam \u0141u\u017cniak, wikariusz generalny archidiecezji wroc\u0142awskiej, proboszcz parafii pw. Naj\u015bwi\u0119tszej Maryi Panny R\u00f3\u017ca\u0144cowej Wroc\u0142aw-Z\u0142otniki i kustosz kaplicy narodowej na wroc\u0142awskich Z\u0142otnikach. Przewodnim motywem homilii by\u0142a Ewangelia m\u00f3wi\u0105ca o rozmowie Piotra z Jezusem nt. pami\u0119ci i przebaczenia.<\/span><\/span><\/p>\n

Koncelebransami byli: o. Witold Baran; ks. Wojciech Tokarz, kapelan Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w; ks. dr Jerzy \u017bytowiecki, proboszcz parafii pw. \u015bw. Bonifacego we Wroc\u0142awiu, kustosz pomnika Zes\u0142a\u0144com Sybiru; ks. mjr Piotr Jakubu\u015b, emerytowany kapelan Dolno\u015bl\u0105skiej Krajowej Administracji Skarbowej, proboszcz parafii pw. \u015awi\u0119tej Rodziny we Wroc\u0142awiu; ks. p\u0142k rez. dr hab. Henryk Szareyko, emerytowany oficer WP, profesor oraz dziennikarz, wspieraj\u0105cy duszpasterstwo w parafii \u015bw. Faustyny we Wroc\u0142awiu.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Po zako\u0144czonej Mszy \u015bwi\u0119tej rozpocz\u0119\u0142a si\u0119 druga cz\u0119\u015b\u0107 uroczysto\u015bci. Jako pierwszy g\u0142os zabra\u0142 dr Marek Kosendiak z centrum Historii Zajezdnia we Wroc\u0142awiu, kt\u00f3ry przypomnia\u0142 genez\u0119 powstania tego miejsca Sanktuarium Golgoty Wschodu we Wroc\u0142awiu \u2013 znaku pami\u0119ci i odda\u0142 ho\u0142d pami\u0119ci. <\/span>Pochylmy g\u0142owy przed \u017co\u0142nierzami Wojska Polskiego, funkcjonariuszami Policji Pa\u0144stwowej, Stra\u017cy Granicznej, przedstawicielami administracji pa\u0144stwowej, le\u015bnikami oraz wszystkimi urz\u0119dnikami i s\u0142u\u017cbami II Rzeczypospolitej. To w\u0142a\u015bnie oni stanowili fundament niepodleg\u0142ego pa\u0144stwa polskiego, dlatego stali si\u0119 jednym z pierwszych cel\u00f3w represji okupant\u00f3w. Pami\u0119tamy r\u00f3wnie\u017c o ofiarach sowieckiego terroru, deportowanych w g\u0142\u0105b Zwi\u0105zku Sowieckiego podczas wielkich wyw\u00f3zek lat 1940-1941, o zamordowanych w Katyniu, Charkowie, Miednoje i innych miejscach ka\u017ani oraz o ich rodzinach, kt\u00f3re przez dziesi\u0119ciolecia \u017cy\u0142y z b\u00f3lem najbli\u017cszych i prawd\u0105 skazywan\u0105 na milczenie <\/i><\/span>\u2013 m\u00f3wi\u0142 dr Marek Kosendiak.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

P\u0142k w st. spocz. dr Ryszard Janosz, prezes Zarz\u0105du Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w Oddzia\u0142 Wroc\u0142aw, serdecznie podzi\u0119kowa\u0142 zgromadzanym Go\u015bciom za udzia\u0142 w tej podnios\u0142ej uroczysto\u015bci oraz ksi\u0119\u017com za poprowadzenie duchowe uroczysto\u015bci. Nawi\u0105za\u0142 r\u00f3wnie\u017c do tego, \u017ce Sanktuarium Golgota Wschodu przy ul. Wittiga 10 jest miejscem szczeg\u00f3lnym na mapie pami\u0119ci narodowej Wroc\u0142awia, bowiem upami\u0119tnia przede wszystkim ofiary re\u017cim\u00f3w totalitarnych, ze szczeg\u00f3lnym uwzgl\u0119dnieniem ofiar komunizmu radzieckiego. Nawi\u0105za\u0142 do usytuowanej wn\u0119ki w murze tworz\u0105cej ca\u0142o\u015b\u0107 z grot\u0105. Przypomnia\u0142, ze w 2005 roku, po symbolicznym pogrzebie odprawionym z honorami wojskowymi, we wn\u0119ce usytuowano trumn\u0119 z czaszkami polskich oficer\u00f3w, kt\u00f3rych szcz\u0105tki wydobyto z do\u0142\u00f3w \u015bmierci w Katyniu w 1943 roku przez prof. Gerharda Butza z \u00f3wczesnego Breslau, uczestnika Mi\u0119dzynarodowej Komisji. Trumn\u0119 po\u015bwi\u0119ci\u0142 ks. pra\u0142at Zdzis\u0142aw Peszkowski, kapelan Rodzin Katy\u0144skich, wi\u0119zie\u0144 obozu w Kozielsku. Ze wzgl\u0119du na szkodliwe oddzia\u0142ywanie warunk\u00f3w atmosferycznych, czaski zosta\u0142y przeniesione do specjalnego sarkofagu umieszczonego w Kaplicy Katy\u0144skiej w Ko\u015bciele Garnizonowym pw. \u015bw. El\u017cbiety we Wroc\u0142awiu. Spoczywaj\u0105 tam do dzisiaj.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Wyrazem ho\u0142du dla ofiar re\u017cim\u00f3w totalitarnych II wojny \u015bwiatowej by\u0142 poprowadzony przez aspiranta Krzysztofa Marcjana Apel Pami\u0119ci, zako\u0144czony salw\u0105 honorowa dla upami\u0119tnienia zbrojnej napa\u015bci dokonanej 17 wrze\u015bnia 1939 roku przez Zwi\u0105zek Socjalistycznych Republik Radzieckich na Polsk\u0119. <\/span><\/span><\/p>\n

Po salwie, przy \u015bcianie pami\u0119ci w Panteonie Pami\u0119ci Golgoty Wschodu oddano ho\u0142d wszystkim ofiarom totalitaryzmu poprzez tradycyjne z\u0142o\u017cenie kwiat\u00f3w i zapalenie zniczy pami\u0119ci. <\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Podkre\u015blenie patriotycznego charakteru oraz nadanie w\u0142a\u015bciwej oprawy uroczysto\u015bci zgodnie z ceremonia\u0142em wojskowym zapewnili funkcjonariusze Dolno\u015bl\u0105skiej Komendy Wojew\u00f3dzkiej Policji we Wroc\u0142awiu, kt\u00f3rzy stanowili kompani\u0119 honorow\u0105 oraz \u017co\u0142nierze Akademii Wojsk L\u0105dowych we Wroc\u0142awiu, kt\u00f3rzy stanowili wojskow\u0105 asyst\u0119 honorow\u0105. Opraw\u0119 muzyczna zapewni\u0142a Orkiestra Komendy Wojew\u00f3dzkiej Policji we Wroc\u0142awiu. <\/span><\/span><\/p>\n

Ponadto, uroczysto\u015b\u0107 u\u015bwietni\u0142y poczty sztandarowe: Komendy Wojew\u00f3dzkiej Policji we Wroc\u0142awiu; Akademii Wojsk L\u0105dowych we Wroc\u0142awiu; wsp\u00f3lny sztandar Towarzystwa Mi\u0142o\u015bnik\u00f3w Kultury Kresowej i Wroc\u0142awskiego \u015arodowiska \u017bo\u0142nierzy 27. Wo\u0142y\u0144skiej Dywizji Piechoty; Akcji Katolickiej Archidiecezji Wroc\u0142awskiej; Stowarzyszenia Harcerstwa Katolickiego \u201eZawisza\u201d Federacji Skautingu Europejskiego; SP nr 45 im. Janusza Korczaka; SP nr 66 im. Zbigniewa Herberta; SP nr 71 im. Zes\u0142a\u0144c\u00f3w Sybiru; SP nr 73 im. W\u0142adys\u0142awa Andersa; SP nr 91 im. Orl\u0105t Lwowskich; LO nr XI im. Stanis\u0142awa Konarskiego.<\/span><\/span><\/p>\n

Po zako\u0144czenie uroczysto\u015bci organizatorzy zaprosili uczestnicz\u0105cych w uroczysto\u015bci na spotkanie przy skromny pocz\u0119stunku: kawa, herbata, ciasto i owoce. Mi\u0142ym akcentem spotkania by\u0142o za\u015bpiewanie \u201eSto lat \u2026\u201d i z\u0142o\u017cenie \u017cycze\u0144 z okazji 96. rocznicy urodzin Panu Romanowi Janikowi, wiceprezesowi wroc\u0142awskiego Oddzia\u0142u Zwi\u0105zku Sybirak\u00f3w. Pan Roman na Syberi\u0119 trafi\u0142 w ramach pierwszej masowej deportacji rozpocz\u0119tej w nocy z 9 na 10 lutego 1940 roku. Wraz z rodzicami, zosta\u0142 wywieziony z rodzinnej le\u015bnicz\u00f3wki Lit\u00f3wka pod Nowogr\u00f3dkiem. Na Dolny \u015al\u0105sk trafi dopiero w 1955 roku i jest najstarszym \u017cyj\u0105cym we Wroc\u0142awiu Sybirakiem.<\/span><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Tekst i zdj\u0119cia Andrzej Powidzki
\n<\/span><\/span><\/strong>Wroc\u0142aw, 13 wrze\u015bnia 2026 r.<\/span><\/span><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

W niedzielne przedpo\u0142udnie, 13 wrze\u015bnia 2026 roku, o godz. 10:30 w Sanktuarium Golgoty Wschodu we Wroc\u0142awiu przy ul. Wittiga nr 10 odby\u0142a si\u0119 uroczysto\u015b\u0107 o du\u017cym znaczeniu patriotycznym, inauguruj\u0105ca obchody …<\/span> Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":3527,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[31],"tags":[],"class_list":["post-3517","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-powidzki-andrzej"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3517","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=3517"}],"version-history":[{"count":4,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3517\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":3533,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/3517\/revisions\/3533"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/3527"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=3517"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=3517"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=3517"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}