{"id":544,"date":"2025-05-21T17:25:55","date_gmt":"2025-05-21T15:25:55","guid":{"rendered":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/?p=544"},"modified":"2025-12-29T20:12:38","modified_gmt":"2025-12-29T19:12:38","slug":"100-nr-pioniera","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/2025\/05\/21\/100-nr-pioniera\/","title":{"rendered":"100 nr \u201ePioniera\u201d"},"content":{"rendered":"

Z polskimi osadnikami – polska prasa<\/b><\/span><\/p>\n

Prezentujemy naszym Czytelnikom tekst jednego z nestor\u00f3w wroc\u0142awskiego dziennikarstwa Tadeusza Tu\u0142asiewicza, kt\u00f3ry by\u0142 jednym z pierwszych dziennikarzy jacy pojawili si\u0119 we Wroc\u0142awiu. Przyby\u0142 on z Krakowa z grup\u0105 naukow\u0105 w po\u0142owie maja 1945 roku i od razu aktywnie zaanga\u017cowa\u0142 si\u0119 w organizacje polskiej prasy, b\u0119d\u0105c jednym z dziennikarzy pierwszej wroc\u0142awskiej gazety, jak\u0105 by\u0142 „Nasz Wroc\u0142aw” , a nast\u0119pnie „Pioniera” i wreszcie „S\u0142owa Polskiego”.<\/b><\/i><\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

W artykule zamieszczonym poni\u017cej, napisanym z okazji jubileuszu wydania setnego numeru „Pioniera” (22 grudnia 1945 r.), opisuje on pierwsze tygodnie pracy dziennikarskiej we Wroc\u0142awiu oraz trudno\u015bci jakie jej towarzyszy\u0142y.<\/b><\/i><\/span><\/p>\n

G. Woj.<\/b><\/i><\/p>\n

Tadeusz Tu\u0142asiewicz<\/b><\/span><\/p>\n

Z polskimi osadnikami – polska prasa<\/b><\/span><\/p>\n

Poza licznymi brakami, <\/span> daj\u0105cymi si\u0119 odczuwa\u0107 pierwszym<\/span> przybyszom na teren <\/span>dolno\u015bl\u0105ski, nie na ostatnim miejscu<\/span> by\u0142 brak drukowanego s\u0142owa i<\/span> tej \u0142\u0105czno\u015bci z krajem i \u015bwiatem jak\u0105 stwarza gazeta. <\/span>Pierwsi przybysze byli dos\u0142ownie<\/span> oderwani od \u015bwiata, cz\u0119stokro\u0107<\/span> tygodniami ca\u0142ymi nie wiedz\u0105c<\/span> co si\u0119 dzieje w kraju i na <\/span>\u015bwiecie. A przecie\u017c by\u0142 to okres<\/span> wielkich wydarze\u0144. Gazeta, o\u00a0<\/span>ile si\u0119 pojawi\u0142a przypadkiem, <\/span>przechodzi\u0142a z r\u0105k do r\u0105k i<\/span> czytana by\u0142a od deski do <\/span>deski. <\/span><\/p>\n

Nic te\u017c dziwnego, \u017ce my\u015bl stworzenia jakiego\u015b w\u0142asnego <\/span>pisma zacz\u0119\u0142a szybko <\/span>dojrzewa\u0107 i ju\u017c w pocz\u0105tkach <\/span>czerwca, na ulicach miasta <\/span>Wroc\u0142awia pojawia si\u0119 pierwsze polskie czasopismo \u201eNasz\u00a0<\/span>Wroc\u0142aw”. Kilku ludzi podj\u0119\u0142o si\u0119, <\/span>zdawa\u0142oby si\u0119 niemo\u017cliwego,<\/span> zadania i potrafi\u0142o je w ci\u0105gu<\/span> 3 tygodni wykona\u0107. Nale\u017cy sobie uprzytomni\u0107, \u017ce ludzie ci<\/span> stworzyli t\u0119 pierwsz\u0105 gazet\u0119<\/span> po prostu z niczego, w takim<\/span> okresie, gdy w mie\u015bcie nie <\/span>by\u0142o jeszcze elektryczno\u015bci, <\/span>poczty, radia, w og\u00f3le tych danych<\/span> minimalnych, bez kt\u00f3rych <\/span>normalnie \u017cadna gazeta nie mo\u017ce si\u0119 obej\u015b\u0107. Jednak \u201eNasz\u00a0<\/span>Wroc\u0142aw” ukaza\u0142 si\u0119 na przek\u00f3r<\/span> wszystkim trudno\u015bciom. I w tym mo\u017ce w\u0142a\u015bnie najwi\u0119ksza\u00a0<\/span>zas\u0142uga Sp\u00f3\u0142dzielni <\/span>Wydawniczej \u201eCzytelnik”, \u017ce potrafi\u0142a <\/span>wys\u0142a\u0107 na Dolny \u015al\u0105sk takich<\/span> ludzi, kt\u00f3rzy umieli walczy\u0107 z<\/span> trudno\u015bciami, prawdziwych pio<\/span>nier\u00f3w.<\/span><\/p>\n

W nied\u0142ugi czas potem u<\/span>kazuje si\u0119 we Wroc\u0142awiu <\/span>drugi tygodnik, \u201eNaprz\u00f3d <\/span>Dolno\u015bl\u0105ski” nast\u0119pnie trzeci <\/span>\u201eTrybuna Robotnicza” oba <\/span>wydawane przez najbardziej <\/span>aktywne partie. \u201eNasz Wroc\u0142aw” od czwartego numeru zmienia <\/span>nazw\u0119 na \u201eGazet\u0119 Dolno\u015bl\u0105sk\u0105” i<\/span> zaczyna ukazywa\u0107 si\u0119 <\/span>regularnie co tydzie\u0144.<\/span><\/p>\n

R\u00f3wnocze\u015bnie w kilku <\/span>miejscowo\u015bciach Dolnego \u015al\u0105ska <\/span>urz\u0119dy Propagandy i <\/span>Informacji zaczynaj\u0105 wydawa\u0107 <\/span>periodyki o charakterze informacyjnym, kt\u00f3re jednak zazwyczaj po kilku numerach zanikaj\u0105. <\/span>Trzy wy\u017cej wymienione a\u017c do<\/span> ko\u0144ca sierpnia reprezentuj\u0105 wy<\/span>\u0142\u0105cznie pras\u0119 dolno\u015bl\u0105sk\u0105. <\/span><\/p>\n

Coraz bardziej daje si\u0119 odczuwa\u0107<\/span> brak miejscowego dziennika, zw\u0142aszcza, \u017ce prasa z dzielnic\u00a0<\/span>centralnych w tym okresie dop\u0142ywa bardzo nieregularnie i <\/span>sp\u00f3\u017aniona.<\/span><\/p>\n

I tu zn\u00f3w \u201eCzytelnik” w <\/span>pe\u0142nym zrozumieniu zada\u0144 jakie<\/span> ci\u0105\u017c\u0105 na prasie polskiej, brak<\/span> ten usuwa, stwarzaj\u0105c <\/span>pierwszy dziennik polski na <\/span>Dolnym \u015al\u0105sku \u201ePioniera”, a <\/span>zamykaj\u0105c r\u00f3wnocze\u015bnie\u00a0<\/span>\u201eGazet\u0119”. Bior\u0105c pod uwag\u0119, \u017ce <\/span>siedzib\u0105 wojew\u00f3dztwa dolno\u015bl\u0105skiego by\u0142a w\u00f3wczas Lignica,\u00a0<\/span>dziennik zaczyna wychodzi\u0107 w <\/span>tym mie\u015bcie, by nast\u0119pnie, p<\/span>o p<\/span>rzeniesieniu si\u0119 wojew\u00f3dztwa\u00a0<\/span>do Wroc\u0142awia, r\u00f3wnie\u017c si\u0119 tu<\/span> usadowi\u0107.<\/span><\/p>\n

\"\"<\/a><\/p>\n

Takie by\u0142y mniej wi\u0119cej <\/span>pocz\u0105tki prasy polskiej na <\/span>Dolnym \u015al\u0105sku. Artyku\u0142 niniejszy<\/span> nie ro\u015bci sobie \u017cadnych pre<\/span>tensyj kronikarskich, lecz <\/span> pragnie przypomnie\u0107 w dniu, w<\/span> kt\u00f3rym ukazuje si\u0119 setny numer \u201ePioniera”, \u017ce pocz\u0105tki te nie by\u0142y \u0142atwe, dla \u017cadnego z pism, a i dzi\u015b jeszcze walcz\u0105\u00a0<\/span>one z du\u017cymi trudno\u015bciami. <\/span>Poniewa\u017c jednak trudno\u015bci nas nie przera\u017caj\u0105 i wykazali\u015bmy <\/span>niejednokrotnie, \u017ce potrafimy<\/span> je zwalcza\u0107, \u015bmia\u0142o mo\u017cemy <\/span>patrzy\u0107 w przysz\u0142o\u015b\u0107 i b\u0119dziemy d\u0105\u017cy\u0107, by pismo nasze <\/span>spe\u0142nia\u0142o swe zadanie informuj\u0105c<\/span> jak najszersze masy czytelnik\u00f3w dolno\u015bl\u0105skich i w <\/span>dzielnicach centralnych o \u017cyciu i <\/span>pracy Dolnego \u015al\u0105ska.<\/span><\/p>\n

„Pionier” nr 100 z 22 grudnia 1945 r.<\/b><\/i><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"

Z polskimi osadnikami – polska prasa Prezentujemy naszym Czytelnikom tekst jednego z nestor\u00f3w wroc\u0142awskiego dziennikarstwa Tadeusza Tu\u0142asiewicza, kt\u00f3ry by\u0142 jednym z pierwszych dziennikarzy jacy pojawili si\u0119 we Wroc\u0142awiu. Przyby\u0142 on …<\/span> Czytaj dalej →<\/span><\/a><\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":546,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[5,10,56,41],"tags":[],"class_list":["post-544","post","type-post","status-publish","format-standard","has-post-thumbnail","hentry","category-historia","category-kultura","category-tulasiewicz-tadeusz","category-wojciechowski-grzegorz"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/544","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/comments?post=544"}],"version-history":[{"count":3,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/544\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":549,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/posts\/544\/revisions\/549"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media\/546"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/media?parent=544"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/categories?post=544"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/slowo-polskie.pl\/index.php\/wp-json\/wp\/v2\/tags?post=544"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}